GIÁM SÁT NĂNG LƯỢNG
Phần mềm EMS (Energy Management System) giám sát, kiểm soát
Th10
Phần mềm EMS (Energy Management System) hỗ trợ thu thập dữ liệu năng lượng theo thời gian thực, giám sát các chỉ số và quản lý tập trung trên một nền tảng duy nhất. EMS còn đóng vai trò như một “bộ não thông minh”, giúp doanh nghiệp phân tích dữ liệu, phát hiện bất thường và đưa ra phương án sử dụng năng lượng tối ưu, góp phần tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả vận hành.
Tìm hiểu về phần mềm EMS
Phần mềm EMS (Energy Management System) được kết nối với các thiết bị đo lường và hệ thống giám sát để thu thập, lưu trữ, phân tích dữ liệu tiêu thụ năng lượng. Tùy theo giải pháp triển khai, EMS sẽ giám sát điện năng, nước, khí nén, gas, hơi nóng và các nguồn năng lượng khác,…Giúp người quản lý nắm bắt tình hình sử dụng năng lượng tại nhà máy, tòa nhà hoặc từng khu vực sản xuất.
Thông qua việc thu thập dữ liệu từ đồng hồ đo điện, cảm biến và các thiết bị giám sát, phần mềm cung cấp thông tin về tình hình sử dụng năng lượng theo thời gian thực. Ban quản lý phát hiện bất thường và đánh giá hiệu quả tiêu thụ tại từng khu vực hoặc hệ thống thiết bị.
EMS còn hỗ trợ doanh nghiệp phân tích dữ liệu, xác định những điểm tiêu hao năng lượng không cần thiết và xây dựng phương án tiết kiệm phù hợp. Nhờ đó, doanh nghiệp chủ động kiểm soát chi phí điện năng, nâng cao hiệu quả vận hành và hướng đến mục tiêu sử dụng năng lượng bền vững.
Xem nhanh top 6 sản phẩm quản lý điện năng tốt được nhiều người tin dùng tại ATPro
Nguyên lý hoạt động của phần mềm EMS
– Thu thập dữ liệu (Collect): Các đồng hồ đo điện, cảm biến IoT và thiết bị giám sát thu thập thông số tiêu thụ năng lượng tại từng khu vực, dây chuyền hoặc máy móc, sau đó truyền dữ liệu về hệ thống EMS.
– Phân tích dữ liệu (Analyze): Phần mềm xử lý, thống kê và so sánh dữ liệu tiêu thụ để nhận diện xu hướng bất thường, xác định khu vực lãng phí năng lượng và đánh giá hiệu quả vận hành. Một số hệ thống tích hợp AI để hỗ trợ dự báo và phân tích chuyên sâu.
– Trực quan hóa dữ liệu (Visualize): Các thông số được hiển thị trên dashboard dưới dạng biểu đồ, bảng thống kê và báo cáo, giúp người quản lý dễ dàng theo dõi tình hình tiêu thụ năng lượng theo thời gian thực.
– Cảnh báo và đề xuất giải pháp (Alert & Recommend): Khi phát hiện mức tiêu thụ vượt ngưỡng cài đặt hoặc có dấu hiệu bất thường, hệ thống gửi cảnh báo và hỗ trợ đề xuất phương án tiết kiệm năng lượng, giúp doanh nghiệp kịp thời kiểm tra và điều chỉnh hoạt động vận hành.
Các chức năng chính phải có của một phần mềm EMS
Giám sát mức tiêu thụ năng lượng theo thời gian thực
Phần mềm EMS cho phép theo dõi tình hình tiêu thụ năng lượng theo thời gian thực thông qua dữ liệu được cập nhật liên tục từ các thiết bị đo lường. Người quản lý giám sát các thông số như điện áp, dòng điện, công suất, điện năng tiêu thụ, hệ số công suất hoặc mức sử dụng nước, khí nén và các nguồn năng lượng khác tùy theo cấu hình hệ thống.
Dữ liệu được hiển thị trực quan trên giao diện dashboard, biểu đồ hoặc sơ đồ giám sát, giúp doanh nghiệp nhanh chóng nắm bắt tình trạng sử dụng năng lượng tại từng khu vực, dây chuyền sản xuất hoặc thiết bị. Nhờ đó, người vận hành phát hiện sớm tình trạng tiêu thụ tăng bất thường, thiết bị hoạt động ngoài giờ hoặc những khu vực sử dụng năng lượng chưa hiệu quả để kịp thời kiểm tra và xử lý.
Thu thập và quản lý dữ liệu từ các thiết bị đo
Một chức năng quan trọng của phần mềm EMS là tự động thu thập dữ liệu từ hệ thống đồng hồ đo điện đa năng, công tơ điện, cảm biến lưu lượng và các thiết bị giám sát năng lượng. Dữ liệu được truyền về phần mềm thông qua các giao thức như Modbus RTU, Modbus TCP, MQTT hoặc những giao thức khác tùy thuộc vào thiết bị và kiến trúc triển khai.
Sau khi tiếp nhận, dữ liệu được tổng hợp, lưu trữ và phân loại theo khu vực, dây chuyền, thiết bị hoặc khoảng thời gian. Cách quản lý này giúp doanh nghiệp hình thành cơ sở dữ liệu năng lượng tập trung, giảm phụ thuộc vào việc ghi chép thủ công và hạn chế sai sót trong quá trình tổng hợp thông tin.
Bên cạnh đó, việc lưu trữ dữ liệu lịch sử còn tạo điều kiện để doanh nghiệp truy xuất thông tin khi cần đối chiếu, kiểm tra mức tiêu thụ hoặc đánh giá hiệu quả sử dụng năng lượng. Đối với các cơ sở có nhiều khu vực vận hành, EMS còn giúp tập trung dữ liệu từ nhiều điểm đo về một hệ thống quản lý thống nhất.
Phân tích, thống kê và so sánh dữ liệu tiêu thụ
Không chỉ thu thập dữ liệu, phần mềm EMS còn hỗ trợ phân tích và đánh giá xu hướng tiêu thụ năng lượng thông qua các công cụ thống kê, biểu đồ và báo cáo. Người quản lý xem mức tiêu thụ theo giờ, ngày, tuần, tháng hoặc năm; đồng thời so sánh dữ liệu giữa các khoảng thời gian, khu vực sản xuất và thiết bị.
Thông qua việc phân tích dữ liệu, ban quản lý xác định thời điểm tiêu thụ năng lượng cao, nhận diện khu vực có mức sử dụng bất thường và đánh giá sự thay đổi trong quá trình vận hành. Ví dụ, nếu một dây chuyền tiêu thụ điện tăng đáng kể dù sản lượng không thay đổi tương ứng, bộ phận kỹ thuật kiểm tra tình trạng máy móc, chế độ vận hành hoặc các yếu tố gây thất thoát năng lượng.
Cảnh báo khi thông số vượt ngưỡng cài đặt
Thiết lập các ngưỡng cảnh báo cho từng thông số năng lượng dựa trên nhu cầu quản lý và giới hạn vận hành của hệ thống. Khi dữ liệu ghi nhận vượt ngưỡng đã cấu hình hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường theo quy tắc giám sát, phần mềm sẽ phát cảnh báo để người phụ trách kịp thời kiểm tra.
Các tình huống được giám sát bao gồm mức tiêu thụ điện tăng đột biến, công suất vượt giới hạn cho phép, hệ số công suất thấp, mức sử dụng năng lượng vượt định mức hoặc dữ liệu từ thiết bị đo bị gián đoạn. Tùy theo giải pháp triển khai, cảnh báo hiển thị trực tiếp trên giao diện phần mềm hoặc gửi thông báo qua email, SMS hay các kênh tích hợp khác.
Báo cáo tiêu thụ năng lượng và chi phí vận hành
EMS hỗ trợ tổng hợp dữ liệu tiêu thụ năng lượng thành các báo cáo trực quan, giúp doanh nghiệp theo dõi tình hình sử dụng năng lượng và đánh giá chi phí vận hành theo từng khoảng thời gian. Thay vì phải thu thập số liệu từ nhiều nguồn rồi tổng hợp thủ công, người quản lý khai thác dữ liệu tập trung để lập báo cáo nhanh chóng và thuận tiện hơn.
Báo cáo gồm tổng điện năng tiêu thụ, mức tiêu thụ theo khu vực, biểu đồ xu hướng sử dụng năng lượng, thời điểm tiêu thụ cao và mức độ hoàn thành định mức. Nếu phần mềm được cấu hình thông tin đơn giá, biểu giá điện theo khung giờ hoặc các quy tắc tính chi phí phù hợp. Hệ thống còn ước tính chi phí năng lượng theo từng bộ phận, dây chuyền hoặc kỳ báo cáo.
Hỗ trợ kiểm soát, tối ưu hóa việc sử dụng năng lượng
Dựa trên dữ liệu giám sát, kết quả phân tích và các báo cáo tiêu thụ, phần mềm EMS giúp doanh nghiệp xác định những điểm có khả năng gây lãng phí năng lượng, từ đó xây dựng phương án điều chỉnh phù hợp. Chẳng hạn, xem xét lịch vận hành máy móc, hạn chế để thiết bị chạy không tải, điều chỉnh thời gian hoạt động của hệ thống chiếu sáng hoặc tối ưu lịch vận hành các thiết bị phụ trợ.
Đối với nhà máy có nhiều dây chuyền sản xuất, EMS còn hỗ trợ so sánh hiệu quả sử dụng năng lượng giữa các khu vực, giúp xác định những thiết bị cần kiểm tra hoặc những quy trình cần cải tiến. Khi kết hợp dữ liệu năng lượng với sản lượng, lịch sản xuất và các thông số vận hành, doanh nghiệp đánh giá mức tiêu thụ thực tế so với mục tiêu đề ra, từ đó lựa chọn giải pháp tiết kiệm phù hợp hơn.
Phần mềm EMS được ứng trong những lĩnh vực nào?
Nhà máy và khu công nghiệp
- Giám sát điện năng tiêu thụ của dây chuyền sản xuất, máy móc và thiết bị.
- Theo dõi mức sử dụng điện, nước, khí nén, hơi nóng và các nguồn năng lượng khác.
- Phát hiện khu vực tiêu hao năng lượng bất thường, hỗ trợ giảm chi phí sản xuất.
Tòa nhà thương mại và văn phòng
- Theo dõi điện năng tiêu thụ theo tầng, khu vực hoặc từng hệ thống thiết bị.
- Quản lý hoạt động của hệ thống điều hòa không khí, chiếu sáng và thông gió.
- Hỗ trợ tối ưu chi phí vận hành và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.
Trung tâm thương mại, khách sạn và khu nghỉ dưỡng
- Giám sát mức tiêu thụ năng lượng tại khu vực kinh doanh, phòng nghỉ, nhà bếp và khu vực tiện ích.
- Phân tích dữ liệu tiêu thụ theo thời gian hoặc công suất hoạt động.
- Hạn chế lãng phí năng lượng trong quá trình vận hành.
Lĩnh vực năng lượng tái tạo
- Theo dõi sản lượng điện từ hệ thống điện mặt trời.
- Quản lý sự phối hợp giữa nguồn điện, hệ thống lưu trữ năng lượng và nhu cầu tiêu thụ.
- Hỗ trợ phân tích hiệu quả khai thác và sử dụng năng lượng.
Kết luận
Phần mềm EMS (Energy Management System) là giải pháp hiệu quả giúp doanh nghiệp giám sát, kiểm soát và tối ưu mức tiêu thụ năng lượng trong quá trình vận hành. Việc ứng dụng EMS không chỉ góp phần giảm chi phí điện năng, hạn chế lãng phí mà còn nâng cao hiệu quả quản lý và hướng đến mục tiêu phát triển bền vững.
Xem thêm: Quản lý điện năng cho nhà máy: Giải pháp giám sát & tối ưu chi phí vận hành
ATPro Corp cung cấp các giải pháp giám sát và quản lý năng lượng, hỗ trợ doanh nghiệp theo dõi dữ liệu tập trung, phát hiện bất thường và đưa ra quyết định vận hành phù hợp. Liên hệ ATPro Corp để được tư vấn giải pháp EMS đáp ứng nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.
Tham khảo ngay các sản phẩm đang được bán chạy nhất tại ATPro
ATPro - Cung cấp phần mềm SCADA, MES, quản lý điện năng, hệ thống gọi số, hệ thống xếp hàng, đồng hồ LED treo tường, đồng hồ đo lưu lượng, máy tính công nghiệp, màn hình HMI, IoT Gateway, đèn tín hiệu, đèn giao thông, đèn máy CNC, bộ đếm sản phẩm, bảng LED năng suất, cảm biến công nghiệp,...uy tín chất lượng giá tốt. Được khách hàng tin dùng tại Việt Nam.
Bài viết liên quan
Quản lý điện năng là gì? Ứng dụng giải pháp giám sát IoT thông minh trong nhà máy
Trong hoạt động sản xuất công nghiệp, điện năng là yếu tố ảnh hưởng trực [...]
Th10
Giải pháp tối ưu hóa năng lượng cho Smart City với hệ thống EMS
Sự phát triển của các đô thị thông minh kéo theo nhu cầu sử dụng [...]
Th10
Quản lý điện năng cho nhà máy: Giải pháp giám sát & tối ưu chi phí vận hành
Chi phí điện càng ảnh hưởng đến ngân sách sản xuất việc quản lý điện [...]
Th10
Hệ thống quản lý năng lượng (EnMS/EMS) là gì? Giải pháp chi phí vận hành nhà máy
Năng lượng là một trong những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí [...]
Th10
Những rào cản khiến doanh nghiệp chưa dám triển khai quản lý năng lượng
Hiện nay, quản lý năng lượng là giải pháp được nhiều doanh nghiệp quan tâm [...]
Th10
Hệ thống quản lý điện năng bằng công nghệ không dây
Tối ưu chi phí vận hành và sử dụng năng lượng hiệu quả rất được [...]
Th10