KIẾN THỨC HAY
Spare parts là gì? 6 phương pháp đơn giản hướng dẫn quản lý spare parts
Th9
Trong quá trình sản xuất, chỉ một linh kiện nhỏ bị hỏng cũng có thể khiến cả dây chuyền phải tạm dừng. Khi đó, việc có sẵn linh kiện thay thế phù hợp không chỉ giúp doanh nghiệp khắc phục sự cố nhanh chóng, mà còn hạn chế thời gian chết & chi phí phát sinh. Đây chính là lý do spare parts ngày càng được chú trọng trong công tác bảo trì thiết bị & quản lý kho. Vậy spare parts là gì? 6 phương pháp quản lý spare parts hiệu quả bao gồm những phương pháp nào? Hãy cùng ATPro khám phá chi tiết trong bài viết!
Spare parts là gì?
Spare parts là thuật ngữ dùng để chỉ phụ tùng, linh kiện hoặc bộ phận thay thế được dự trữ nhằm sử dụng khi thiết bị/máy móc bị hỏng hóc, cần bảo trì hoặc sửa chữa.
Có thể hiểu đơn giản, spare parts là những bộ phận được chuẩn bị trước để thay thế cho linh kiện đã hư hỏng, xuống cấp hoặc không còn đáp ứng yêu cầu vận hành. Trong một nhà máy sản xuất, spare parts có thể bao gồm vòng bi, bánh răng, dây curoa; động cơ, bơm, van; cảm biến nhiệt độ, cảm biến áp suất; relay, contactor, cầu chì; PLC, module I/O; màn hình HMI; bộ nguồn, thiết bị điện; ống dẫn, gioăng, phớt & các chi tiết cơ khí.
Việc dự trữ spare parts đặc biệt quan trọng đối với các thiết bị có vai trò lớn trong dây chuyền. Nếu một linh kiện quan trọng bị hỏng nhưng không có sẵn phụ tùng thay thế, doanh nghiệp có thể phải chờ đặt hàng, kéo dài thời gian dừng máy & ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ sản xuất.
Vai trò của spare parts trong sản xuất
Hạn chế thời gian dừng máy
Khi thiết bị/máy móc xảy ra sự cố, kỹ thuật viện có thể nhanh chóng lấy linh kiện phù hợp để thay thế thay vì phải chờ đặt hàng, giúp rút ngắn thời gian dừng máy & đưa thiết bị trở lại hoạt động trong thời gian ngắn hơn.
Đảm bảo hoạt động bảo trì
Các kế hoạch bảo trì định kỳ thường yêu cầu thay thế một số một bộ phận sau một khoảng thời gian sử dụng nhất định. Chuẩn bị spare parts đầy đủ giúp kỹ thuật viên chủ động thực hiện công việc theo kế hoạch.
Giảm chi phí phát sinh
Thiếu phụ tùng quan trọng có thể khiến doanh nghiệp phải mua gấp với giá cao/phát sinh chi phí vận chuyển hỏa tốc. Ngược lại, tồn kho quá nhiều cũng làm tăng chi phí lưu kho & vốn bị tồn đọng. Do đó, mục tiêu của quản lý spare parts là duy trì lượng tồn kho hợp lý, đáp ứng nhu cầu bảo trì nhưng không gây lãng phí.
6 phương pháp đơn giản hướng dẫn quản lý spare parts hiệu quả
Phân loại spare parts theo mức độ quan trọng
Không phải tất cả spare parts đều có mức độ quan trọng giống nhau. Do vậy, doanh nghiệp cần phân loại linh kiện dựa trên vai trò đối với thiết bị & hoạt động sản xuất.
– Spare parts quan trọng: nếu linh kiện hỏng, thiết bị/máy móc gần như không thể vận hành hoặc gây ảnh hưởng lớn đến dây chuyền
– Spare parts thông thường: có thể dễ dàng thay thế hoặc thiết bị/máy móc vẫn có khả năng vận hành trong thời gian ngắn khi chưa thay linh kiện
– Spare parts ít quan trọng: nhu cầu sử dụng thấp, thời gian mua thay thế ngắn hoặc không ảnh hưởng đáng kể đến sản xuất
Xây dựng mã & danh mục spare parts thống nhất
Doanh nghiệp nên xây dựng một danh mục spare parts thống nhất, trong đó mỗi linh kiện có một mã riêng. Thông tin có thể bao gồm mã spare parts, tên linh kiện, nhóm thiết bị sử dụng, model, thông số kỹ thuật, nhà sản xuất, nhà cung cấp, đơn vị tính, số lượng tồn kho, vị trí lưu trữ, mức tồn kho tối thiểu, thời gian cung ứng, lịch sử xuất – nhập,…
Xác định mức tồn kho tối thiểu & tối đa
Trong trường hợp tồn kho quá thấp, doanh nghiệp có nguy cơ thiếu linh kiện khi thiết bị/máy móc gặp sự cố. Ngược lại, nếu tồn kho quá cao, nguồn vốn của doanh nghiệp sẽ bị “đóng băng” trong kho & phát sinh thêm chi phí bảo quản. Chính vì vậy, mỗi spare parts nên được xác định:
– Minimum stock: mức tồn kho tối thiểu
– Maximum stock: mức tồn kho tối đa
– Reorder point: điểm cần đặt hàng bổ sung
Khi số lượng linh kiện giảm xuống dưới mức quy định, hệ thống có thể cảnh báo để nhân viên tiến hành đặt hàng.
Theo dõi lịch sử nhập – xuất – sử dụng
Mỗi lần spare parts được nhập kho, xuất kho hoặc sử dụng để sửa chữa đều nên được ghi nhận. Dữ liệu này giúp doanh nghiệp trả lời những câu hỏi quan trọng như linh kiện nào được sử dụng nhiều nhất? thiết bị nào thường xuyên xảy ra sự cố? trong tháng vừa qua đã sử dụng bao nhiêu phụ tùng? chi phí spare parts cho từng thiết bị là bao nhiêu?,… Từ dữ liệu lịch sử, doanh nghiệp có thể dự đoán nhu cầu sử dụng trong tương lai & điều chỉnh lượng tồn kho phù hợp.
Kiểm kê spare parts định kỳ
Dữ liệu trên hệ thống chỉ có giá trị khi phản ánh đúng số lượng thực tế trong kho. Vì vậy, doanh nghiệp cần thực hiện kiểm kê spare parts định kỳ. Trong quá trình kiểm kê, cần đối chiếu: Số lượng trên hệ thống ↔ Số lượng thực tế ↔ Tình trạng linh kiện. Việc kiểm kê thường xuyên giúp phát hiện sớm chênh lệch tồn kho, thất thoát hoặc những spare parts không còn khả năng sử dụng.
Ứng dụng phần mềm để quản lý spare parts
Khi số lượng thiết bị & linh kiện tăng lên, quản lý bằng Excel/sổ sách thủ công có thể khiến dữ liệu bị phân tán & khó kiểm soát. Doanh nghiệp có thể sử dụng EAM, ERP, CMMS hoặc phần mềm quản lý bảo trì để quản lý spare parts tập trung.
Hệ thống có thể hỗ trợ quản lý danh mục & mã linh kiện; theo dõi tồn kho theo thời gian thực; quản lý vị trí lưu trữ; ghi nhận lịch sử nhập – xuất; theo dõi spare parts theo từng thiết bị; thiết lập tồn kho tối thiểu & tối đa; cảnh báo khi lượng tồn kho xuống thấp; theo dõi yêu cầu mua hàng; phân tích chi phí phụ tùng & liên kết dữ liệu spare parts với kế hoạch bảo trì.
>>> Xem thêm: Bottleneck là gì? Nhận diện điểm nghẽn và cách loại bỏ nút thắt cổ chai trong sản xuất
Qua những chia sẻ trong bài viết, có thể hiểu spare parts là các phụ tùng, linh kiện & bộ phận được dự trữ để thay thế khi máy móc cần sửa chữa/bảo trì. Mặc dù có thể chỉ là những linh kiện nhỏ, spare parts lại đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động ổn định của thiết bị & hạn chế thời gian dừng máy trong sản xuất.
Để quản lý hiệu quả, doanh nghiệp có thể bắt đầu từ 6 phương pháp đơn giản như phân loại spare parts theo mức độ quan trọng, xây dựng danh mục mã hóa thống nhất, thiết lập mức tồn kho, theo dõi lịch sử sử dụng, kiểm kê định kỳ & ứng dụng phần mềm quản lý.
Tham khảo ngay các sản phẩm đang được bán chạy nhất tại ATPro
ATPro - Cung cấp phần mềm SCADA, MES, quản lý điện năng, hệ thống gọi số, hệ thống xếp hàng, đồng hồ LED treo tường, đồng hồ đo lưu lượng, máy tính công nghiệp, màn hình HMI, IoT Gateway, đèn tín hiệu, đèn giao thông, đèn máy CNC, bộ đếm sản phẩm, bảng LED năng suất, cảm biến công nghiệp,...uy tín chất lượng giá tốt. Được khách hàng tin dùng tại Việt Nam.
Bài viết liên quan
Quản trị sản xuất là gì? 8 yếu tố cốt lõi bạn cần biết để vận hành hiệu quả
Trong môi trường sản xuất hiện đại, doanh nghiệp không chỉ cần tạo ra sản [...]
Th9
Tự động hoá là gì? Mô hình kim tự tháp tự động hoá 4.0
Tự động hóa là gì? Mô hình kim tự tháp tự động hóa 4.0 là [...]
Th9
Nhà kho thông minh là gì? Nguyên tắc thiết kế, ứng dụng công nghệ và giải pháp triển khai hiệu quả
Nhà kho thông minh đang trở thành giải pháp được nhiều doanh nghiệp quan tâm. [...]
Th9
PDM là gì? Nền tảng chiến lược quản lý dữ liệu sản phẩm cho doanh nghiệp
Trong quá trình sản xuất & kinh doanh, dữ liệu sản phẩm ngày càng trở [...]
Th9
Lean Manufacturing là gì? Nguyên tắc mô hình sản xuất tinh gọn
Trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng chú trọng nâng cao hiệu quả sản xuất [...]
Th9
Bottleneck là gì? Nhận diện điểm nghẽn và cách loại bỏ nút thắt cổ chai trong sản xuất
Doanh nghiệp có thể sở hữu máy móc hiện đại, lực lượng lao động tốt [...]
Th9