Trong hoạt động sản xuất, việc cân đối nhu cầu thị trường, năng lực sản xuất và nguồn lực sẵn giúp doanh nghiệp duy trì hiệu quả kinh doanh. MPS giúp doanh nghiệp xác định sản phẩm cần sản xuất, số lượng và thời điểm thực hiện, từ đó tối ưu nguồn lực và kiểm soát tiến độ. Hãy cùng ATPro Corp tìm hiểu chi tiết về MPS là gì? Các bước lập lịch trình sản xuất hiệu quả trong bài viết dưới đây.
MPS là gì?
MPS (Master Production Schedule) là lịch trình sản xuất chính, giúp xác định cần sản xuất sản phẩm gì, số lượng bao nhiêu và vào thời điểm nào. Đây là công cụ không thể thiếu trong quản lý sản xuất, chủ động lập kế hoạch và đáp ứng nhu cầu của thị trường.
MPS đóng vai trò kết nối giữa bộ phận bán hàng và sản xuất, giúp cân đối nhu cầu khách hàng với năng lực sản xuất thực tế. Kế hoạch này được xây dựng dựa trên các dữ liệu như đơn hàng đã xác nhận, dự báo bán hàng, lượng hàng tồn kho và mục tiêu sản xuất. Từ đó, xác định khối lượng sản phẩm cần hoàn thành trong từng giai đoạn và hạn chế tình trạng sản xuất dư thừa hoặc không đủ hàng cung ứng.
Ngoài ra, MPS còn là cơ sở để triển khai MRP (Material Requirements Planning – hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu), hỗ trợ xác định số lượng nguyên liệu cần thiết và thời điểm cần chuẩn bị. Nhờ có lịch trình sản xuất rõ ràng, doanh nghiệp dễ dàng phân bổ nhân lực, máy móc và các nguồn lực liên quan. Khi nhu cầu thị trường hoặc năng lực sản xuất thay đổi, kế hoạch MPS cũng được điều chỉnh để phù hợp với tình hình thực tế. Qua đó, doanh nghiệp nâng cao khả năng kiểm soát tiến độ, tối ưu chi phí và cải thiện hiệu quả hoạt động sản xuất.
Mục đích triển khai lập trình sản xuất MPS đối với doanh nghiệp
MPS xây dựng kế hoạch sản xuất cụ thể, cân đối nhu cầu thị trường với năng lực vận hành và sử dụng nguồn lực hiệu quả.
- Đảm bảo nguồn cung phù hợp với nhu cầu: Dựa trên đơn hàng và dự báo bán hàng, MPS xác định sản phẩm cần sản xuất, số lượng và thời gian hoàn thành. Hạn chế tình trạng thiếu hàng giao khách hoặc sản xuất vượt quá nhu cầu thực tế.
- Sử dụng hiệu quả nguồn lực sản xuất: Kế hoạch MPS giúp doanh nghiệp chủ động phân bổ nguyên vật liệu, nhân công, máy móc và thời gian sản xuất. Việc sắp xếp hợp lý góp phần giảm lãng phí, hạn chế nguồn lực nhàn rỗi và nâng cao năng suất.
- Làm cơ sở hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu (MRP): MPS cung cấp thông tin về số lượng sản phẩm cần hoàn thành và thời điểm sản xuất để hệ thống MRP tính toán nhu cầu nguyên vật liệu, linh kiện. Lên kế hoạch mua hàng và chuẩn bị vật tư phù hợp, giảm nguy cơ gián đoạn dây chuyền.
- Kiểm soát tiến độ và chủ động trước biến động: MPS giúp bộ phận quản lý theo dõi kế hoạch sản xuất theo từng giai đoạn. Để kịp thời điều chỉnh khi đơn hàng thay đổi, nguyên vật liệu chậm về hoặc năng lực sản xuất không đáp ứng dự kiến. Các doanh nghiệp sẽ linh hoạt hơn trong quá trình điều hành.
- Hỗ trợ dự báo và ra quyết định quản lý: Thông qua kế hoạch sản xuất tổng thể, nhà quản lý đánh giá nhu cầu sản xuất trong thời gian tới, dự kiến nhu cầu nhân lực, ngân sách và nguồn cung. Cơ sở để xây dựng kế hoạch kinh doanh, điều phối chuỗi cung ứng và đưa ra quyết định đầu tư phù hợp.
Những thông tin cần thiết để lập kế hoạch MPS chính xác
Dữ liệu dự báo nhu cầu thị trường
Doanh nghiệp cần tổng hợp dữ liệu bán hàng trong quá khứ từ bộ phận Marketing và Sales để dự đoán nhu cầu khách hàng trong thời gian tới. Kế hoạch dự báo nên được cập nhật định kỳ, chẳng hạn hằng tuần, nhằm kịp thời thích ứng với biến động thị trường và hạn chế tình trạng thiếu hàng hoặc sản xuất dư thừa.
Mức tồn kho an toàn
Thông tin về lượng hàng tồn kho hiện có và mức tồn kho an toàn giúp doanh nghiệp chủ động đáp ứng các đơn hàng phát sinh đột xuất. Đồng thời, cần theo dõi lượng nguyên vật liệu và điều chỉnh kế hoạch nhập hàng phù hợp với tiến độ sản xuất để tránh thiếu hụt hoặc tồn kho quá mức.
Danh mục sản phẩm
Danh mục sản phẩm cần liệt kê đầy đủ các mặt hàng doanh nghiệp sản xuất. Doanh nghiệp áp dụng phương pháp phân tích ABC để phân loại sản phẩm theo mức độ quan trọng hoặc giá trị tiêu thụ, từ đó ưu tiên lập kế hoạch cho những mặt hàng chủ lực.
Danh sách biến thể sản phẩm
Với những sản phẩm có nhiều phiên bản, doanh nghiệp cần phân loại rõ từng biến thể như kích thước, màu sắc, mẫu mã hoặc quy cách. Chẳng hạn, doanh nghiệp may mặc cần quản lý riêng các size S, M, L để xác định chính xác nhu cầu và số lượng sản xuất cho từng loại.
Khung thời gian lập kế hoạch
Doanh nghiệp cần xác định các mốc thời gian theo ngày, tuần, tháng hoặc năm để xây dựng lịch sản xuất phù hợp. Việc phân chia thời gian rõ ràng giúp theo dõi tiến độ, phân bổ nguồn lực và linh hoạt điều chỉnh kế hoạch khi nhu cầu thay đổi.
Sản lượng sản xuất dự kiến
Sản lượng cần sản xuất trong từng kỳ là dữ liệu cốt lõi của MPS. Doanh nghiệp cần xác định số lượng sản phẩm theo tuần, tháng hoặc năm dựa trên nhu cầu dự báo, đơn hàng thực tế, lượng tồn kho và năng lực sản xuất, từ đó xây dựng lịch sản xuất khả thi và hiệu quả.
Quy trình xây dựng lịch trình sản xuất MPS hiệu quả

Lập lịch trình sản xuất tổng thể (MPS) giúp doanh nghiệp chủ động phân bổ nguồn lực, kiểm soát tiến độ và đáp ứng nhu cầu khách hàng. Để kế hoạch khả thi, hạn chế gián đoạn và tối ưu chi phí nguyên vật liệu, doanh nghiệp nên thực hiện theo 6 bước sau:
Bước 1: Phân tích nhu cầu sản xuất
Thu thập dữ liệu đơn hàng và dự báo bán hàng để xác định nhu cầu sản phẩm trong từng giai đoạn.
- Tổng hợp đơn hàng hiện tại và dữ liệu bán hàng.
- Phân tích xu hướng tiêu thụ trong quá khứ.
- Xác định nhu cầu theo tuần, tháng hoặc quý.
Bước 2: Đánh giá năng lực sản xuất
Kiểm tra khả năng đáp ứng của hệ thống sản xuất để bảo đảm kế hoạch phù hợp với nguồn lực thực tế.
- Đánh giá công suất máy móc và dây chuyền.
- Kiểm tra nhân sự, thời gian làm việc và ca sản xuất.
- Xác định khả năng cung ứng nguyên vật liệu và các điểm nghẽn có thể xảy ra.
Bước 3: Rà soát tồn kho và sản phẩm dở dang
Xác định lượng hàng có thể sử dụng để tính toán chính xác số lượng cần sản xuất bổ sung.
- Kiểm tra tồn kho thành phẩm theo từng mã hàng.
- Thống kê sản phẩm đang trong quá trình sản xuất (WIP).
- Đối chiếu nhu cầu với lượng hàng hiện có để xác định số lượng còn thiếu.
Bước 4: Xây dựng lịch trình sản xuất tổng thể
Dựa trên nhu cầu, tồn kho và năng lực sản xuất, doanh nghiệp lập kế hoạch cụ thể cho từng sản phẩm.
- Xác định loại sản phẩm, số lượng và thời điểm sản xuất.
- Phân bổ lịch trình theo ngày, tuần hoặc tháng.
- Cân đối kế hoạch với công suất máy móc, nhân lực và nguồn nguyên vật liệu.
Bước 5: Phối hợp các bộ phận liên quan
Chia sẻ kế hoạch MPS với các bộ phận để bảo đảm quá trình triển khai đồng bộ và liên tục.
- Phối hợp với bộ phận MRP để tính toán nhu cầu nguyên vật liệu.
- Thống nhất kế hoạch với bộ phận mua hàng, kho, sản xuất và bán hàng.
- Cập nhật kế hoạch khi đơn hàng hoặc nguồn cung thay đổi.
Bước 6: Theo dõi và điều chỉnh kế hoạch
Thường xuyên kiểm tra kết quả thực hiện để phát hiện sai lệch và điều chỉnh kịp thời.
- So sánh sản lượng thực tế với kế hoạch MPS.
- Phân tích nguyên nhân chậm tiến độ hoặc thiếu hụt sản lượng.
- Điều chỉnh lịch sản xuất theo biến động nhu cầu, tồn kho và năng lực thực tế.
Xem thêm: Bảo trì dự đoán là gì – Predictive Maintenance (PdM) là gì?
MPS là công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp lập kế hoạch sản xuất, cân đối nguồn lực và đáp ứng nhu cầu thị trường. Xây dựng lịch trình sản xuất hiệu quả sẽ góp phần tối ưu chi phí, nâng cao năng suất và đảm bảo tiến độ giao hàng. Hy vọng doanh nghiệp hiểu rõ vai trò của MPS và áp dụng hiệu quả vào quá trình lập kế hoạch, tối ưu nguồn lực và nâng cao năng suất sản xuất.
Tham khảo ngay các sản phẩm đang được bán chạy nhất tại ATPro
ATPro - Cung cấp phần mềm SCADA, MES, quản lý điện năng, hệ thống gọi số, hệ thống xếp hàng, đồng hồ LED treo tường, đồng hồ đo lưu lượng, máy tính công nghiệp, màn hình HMI, IoT Gateway, đèn tín hiệu, đèn giao thông, đèn máy CNC, bộ đếm sản phẩm, bảng LED năng suất, cảm biến công nghiệp,...uy tín chất lượng giá tốt. Được khách hàng tin dùng tại Việt Nam.














Bài viết liên quan
Bảo trì dự đoán là gì – Predictive Maintenance (PdM) là gì?
Trong sản xuất công nghiệp, việc phát hiện sớm các dấu hiệu hư hỏng của [...]
Th10
Sắp xếp kho hàng hóa là gì? Nguyên tắc cơ bản đến mô hình quản lý hiện đại
Trong hoạt động sản xuất, kinh doanh & phân phối, kho hàng không chỉ là [...]
Th10
AMR và AGV – Sự khác biệt giữa 2 loại Robot tự hành phổ biến hiện nay trong sản xuất
Trong bối cảnh Công nghiệp 4.0, quá trình chuyển đổi từ nhà máy truyền thống [...]
Th10
DCS là gì? Tổng quan toàn diện về hệ thống điều khiển phân tán DCS
Trong các nhà máy hiện đại, đặc biệt với những ngành có quy trình sản [...]
Th10
Bảo trì phòng ngừa là gì? Quy trình, đặc điểm và các dạng bảo trì phòng ngừa trong sản xuất
Quá trình vận hành máy móc, thiết bị và hệ thống sản xuất, việc chủ [...]
Th10
Poka-yoke trong sản xuất là gì? 06 bước ứng dụng công cụ chống lỗi hiệu quả
Sai sót của con người là một trong những nguyên nhân có thể dẫn đến [...]
Th10